Na mapach: 53°07'N 25°59'E / 53.117, 25.983

Baranowicze Бара́навічы
Herb Baranowicz
Plac Lenina w Baranowiczach
Państwo	Białoruś
Obwód	brzeski
Rejon	baranowicki
Przewodniczący Miejskiego Komitetu Wykonawczego	Dziczkouski
Powierzchnia	27–30 km²
Położenie	53° 7' N 25° 59' E
Ludność (2009) • liczba ludności	169 000
Nr kierunkowy	+375 163
Kod pocztowy	2254xx
Tablice rejestracyjne	1
Miasta partnerskie	Heinola (Finlandia) Stockerau (Austria) Gdynia (Polska) Nowowołyńsk (Ukraina) Czybi (Chiny) Ferrara (Włochy) rejon wasilieostrowski m. Sankt Petersburg (Rosja) Karłowo (Bułgaria) Mytiszczi (Rosja) Biała Podlaska (Polska) Szawle (Litwa) Kineszma (Rosja) Mitawa (Łotwa) Naka (Szwecja)
Położenie na mapie Białorusi Baranowicze
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Baranowicze (biał. Бара́навічы, Baranavičy, ros. Барановичи) – miasto na Białorusi, centrum administracyjne rejonu baranowickiego w obwodzie brzeskim. Ośrodek przemysłu metalowego i włókiennictwa. Siedziba uniwersytetu; muzeum.

Spis treści 1 Historia 2 Transport 3 Demografia 4 Ludzie związani z Baranowiczami 5 Galeria 6 Przypisy 7 Linki zewnętrzne

edytuj Historia

Wieś Baranowicze po raz pierwszy wzmiankowano w 1706 r. jako prywatną własność rodziny Rozwadowskich. W 1870 r. przez miejscowość przebito linie kolejowe relacji Brześć nad Bugiem–Moskwa i Równe–Wilno, co doprowadziło do gospodarczego ożywienia miasteczka. W 1897 r. Baranowicze liczyły 4 tysiące mieszkańców (w tym 50% Żydów). W czerwcu 1916 r. pod Baranowiczami stoczona została jedna z najkrwawszych bitew I wojny światowej, w której zginęło prawie 100 000 żołnierzy.

W 1919 r. przyznano im prawa miejskie. W międzywojniu były ważnym ośrodkiem gospodarczym II Rzeczypospolitej, największym miastem województwa nowogródzkiego), siedzibą garnizonu wojskowego oraz oddziału KOP. W 1926 r. przeniesiono do lokalnej cerkwi elementy wystroju Soboru z pl. Saskiego w Warszawie. W 1938 r. otwarto tu siedzibę oddziału polskiego radia, Polskie Radio Baranowicze.

15 września 1939 miasto i radiostacja zostały zbombardowane przez wojska niemieckie^[1]. W wyniku napaści ZSRR na Polskę 17 września 1939 r. miasto zostało zajęte przez Armię Czerwoną, a 2 lutego 1939 r. oficjalnie weszło w skład Białoruskiej SRR. Miasto stało się siedzibą obwodu przeniesionego z Nowogródka. W czasie okupacji niemieckiej 1941–1944 istniało tu getto, przez które przewinęło się ok. 13 tysięcy lokalnych Żydów (ocalało zaledwie ok. 250 z nich). Miasto zostało ponownie zajęte przez Armię Czerwoną 6 lipca 1944 r. Po opanowaniu Nowogródczyzny, Sowieci wznowili wywózki do Kazachstanu i na Syberię. W wyniku polsko-sowieckiej umowy z 16 sierpnia 1945 r. całe województwo nowogródzkie przeszło pod władanie Białoruskiej SRR.

W drugiej połowie lat 40. XX wieku partyjne władze Białoruskiej SRR utrudniały proces repatriacji osób narodowości polskiej z Baranowicz do Polski w jej nowych granicach. Wprowadziły one pojęcie "osób urodzonych na ternie Białorusi". Osoby takie automatycznie uznawano za etnicznych Białorusinów, tym samym odmawiając im prawa do decydowania o swojej przynależności narodowej ze względu na używany język czy wyznanie. W konsekwencji uniemożliwiało to ich repatriację. Polscy członkowie komisji mieszanej w Baranowiczach pisali w sprawozdaniu:

Strona białoruska (...) nie zważając na to, co sama widzi i słyszy (...) bezapelacyjnie orzeka, że oni są Białorusinami, ponieważ są tu urodzeni[2].

Od 1991 Baranowicze są częścią niepodległej Białorusi.

edytuj Transport

Ważny węzeł kolejowy, stacja Baranowicze Centralne. Baranowicze mają połączenia kolejowe bezpośrednie z wieloma miastami:

• Baranowicze – Mińsk – Moskwa
• Baranowicze – Brześć – Warszawa
• Baranowicze – Równe – Kijów
• Baranowicze – Wilno
• Baranowicze – Lida – Grodno

Przez miasto przebiega też trasa międzynarodowa M1 Brześć nad Bugiem – Mińsk.

edytuj Demografia

edytuj Ludzie związani z Baranowiczami

• Walery Bubień - polski historyk, doktor
• Elżbieta Dołęga-Wrzosek - polska działaczka społeczna na Białorusi
• Alina Jaroszewicz - polska działaczka społeczna i oświatowa na Białorusi, prezes Klubu Polskiego w Brześciu oraz oddziału brzeskiego ZPB, redaktor naczelna Ech Polesia, wiceprzewodnicząca Rady Naczelnej Związku Polaków na Białorusi
• Grzegorz Kołosowski - polski ksiądz katolicki, niestrudzony orędownik wiary podczas II wojny światowej i po jej zakończeniu, podczas przymusowych przesiedleń z ojczystej ziemi do Polski Ludowej ks. Kołosowski pozostał wierny swojemu kościołowi i pozostał na polskich kresach
• Lidia Korsakówna - polska aktorka teatralna i filmowa
• Jerzy Mazur - polski duchowny katolicki, biskup diecezji ełckiej
• Zygmunt Młot-Przepałkowski - rotmistrz kawalerii Wojska Polskiego, urzędnik administracji państwowej, zamordowany przez Rosjan w Katyniu
• Andrzej Różycki - polski reżyser filmowy, fotografik, artysta współczesny, artysta multimedialny, scenarzysta, teoretyk sztuki
• Teresa Sieliwończyk - polska działaczka społeczności polskiej na Białorusi, wiceprezes ZPB ds. kontaktów z zagranicą, szefowa oddziału ZPB w Baranowiczach
• Tomasz Szalewicz - polski działacz społeczny i samorządowiec związany z Nowogródczyzną, poseł na Sejm IV kadencji (1935–1938)
• Kazimierz Świątek - polski kardynał Kościoła rzymskokatolickiego, emerytowany arcybiskup metropolita mińsko-mohylewski
• Ludwik Wolnik - polski inżynier i samorządowiec, prezydent Nowogródka i Baranowicz

edytuj Galeria

Rakieta balistyczna pomnik

Lokomotywa pomnik ЭM 270-30

Przypisy

edytuj Linki zewnętrzne

• Strona przedstawiająca przedwojenne Baranowicze

p • d • e Stolice rejonów obwodu brzeskiego Baranowicze • Bereza • Brześć • Drohiczyn • Hancewicze • Iwacewicze • Janów • Kamieniec • Kobryń • Lachowicze • Łuniniec • Małoryta • Pińsk • Prużana • Stolin • Żabinka

Inne wersje językowe: ca | de | en | es | fr | it | nl | no | pl | pt | ru | ro | fi | sv | tr | vo |